Od danych do decyzji: jak Trzuskawica S.A. zwiększa efektywność produkcji dzięki TMS

W Trzuskawica S.A. cyfryzacja procesów produkcyjnych nie jest celem samym w sobie, lecz narzędziem do realnej poprawy efektywności, stabilności i przewidywalności produkcji. O zakresie wdrożenia, mierzalnych efektach oraz roli danych w codziennym zarządzaniu opowiada Rafał Kędzierski – Performance Manager w Trzuskawica S.A.

Kiedy i w jakiej skali wdrożyliście system TMS?
Rafał Kędzierski: System TMS został wdrożony w Trzuskawica S.A. w 2022 roku jako narzędzie wspierające automatyzację raportowania oraz konsolidację KPI dla całego procesu produkcyjnego – zgodnie zarówno z korporacyjnymi standardami Grupy CRH, jak i specyfiką lokalnej produkcji.

Zakres wdrożenia objął pełny łańcuch procesów, od wydobycia, przez przewozy wewnętrzne, aż po produkcję wyrobów gotowych, w tym:

• 40 wag przenośnikowych PRECIA MOLEN,
• 2 koparki (CAT, Volvo),
• 9 wozideł technologicznych własnych do obsługi kopalni,
• 10 ładowarek (Volvo, Liebherr – własne i podwykonawców),
• 12 samochodów ciężarowych podwykonawców (IVECO, MAN, Renault, Mercedes).

System został rozszerzony również o niestandardowe punkty pomiarowe, m.in. opomiarowanie prasy filtracyjnej, gdzie dane pozyskiwane są z sygnałów sterowniczych. Dzięki temu możliwe było pełne odwzorowanie cykli pracy również w obszarach, które wcześniej nie były objęte klasycznym monitoringiem.

Kluczowym elementem wdrożenia była automatyzacja raportowania KPI oraz zapewnienie spójnych danych dla wszystkich szczebli zarządzania – od operatorów, przez sztygarów zmianowych, po kadrę menedżerską i zespoły performance.

Wdrożenie TMS na samochodach podwykonawców umożliwiło zautomatyzowanie procesu rozliczania przewozów wykonywanych na rzecz Trzuskawicy.

Jakie cele przyświecały wdrożeniu systemu TMS?
R.K.: Podstawowym celem było stworzenie obiektywnej, opartej na danych podstawy do doskonalenia procesów produkcyjnych zgodnie z zasadami Lean Management.
W szczególności chodziło o:

• identyfikację i eliminację „wąskich gardeł”,
• poprawę płynności dostaw nadawy do łamaczy,
• ograniczenie pracy maszyn na biegu jałowym,
• udoskonalenie wymiany informacji pomiędzy uczestnikami procesów produkcyjnych,
• bardziej efektywne wykorzystanie maszyn załadowczych,
• skonsolidowanie raportowania KPI dla wszystkich etapów procesów produkcyjnych,
• zwiększenie efektywności przewozów wewnętrznych.

Dla zakładu o takiej skali produkcji każda godzina przestoju ma wymierny wpływ na wynik – dlatego kluczowe było przejście na zarządzanie w oparciu o dane dostępne
w czasie rzeczywistym.

Jakie mierzalne efekty przyniosło wdrożenie TMS?
R.K.: Efekty wdrożenia były w pełni mierzalne i raportowane na poziomie grupy. Najważniejsze rezultaty osiągnięte dzięki aktywnemu wykorzystaniu systemu TMS to:

• +17 godzin zwiększenia czasu wykorzystania floty wozideł,
• –11% redukcji czasu pracy maszyn na biegu jałowym,
• +5 000 ton przewozów miesięcznie, dzięki optymalizacji cykli transportowych.
• Poprawa płynności dostawy nadawy do łamiarni i skrócenie czasów przejazdu wozideł

Rezultaty te były efektem wdrożenia procedur operacyjnych, analizy KPI oraz bieżącej kontroli parametrów procesu. Szczegółowa analiza czasów cykli, rozładunków
i przejazdów umożliwiła m.in. realizację dodatkowego kursu dziennie na każde z 9 wozideł, co bezpośrednio przełożyło się na wzrost wolumenu przewozów.

Idziemy wspólnie w kierunku Industry 5.0, rozwijając kolejne etapy cyfryzacji procesów, a doświadczenia z Trzuskawicy S.A. sprawiają, że rozwiązania TMS są dziś rozpoznawalne i wykorzystywane także w innych spółkach Grupy CRH, m.in. w Rumunii i na Słowacji.

Jak TMS wspiera codzienne zarządzanie produkcją?
R.K.: System TMS zapewnia ciągły dostęp do danych operacyjnych oraz czytelne wizualizacje KPI na różnych horyzontach czasowych – zmiana, doba, tydzień, miesiąc, kwartał, rok.

Dodatkowo wykorzystujemy pomiary zużycia energii elektrycznej w wybranych obszarach produkcji, które – w zależności od potrzeb analitycznych – są okresowo relokowane, co pozwala nam elastycznie oceniać energochłonność poszczególnych procesów.

Szczególnie istotnym elementem jest szczegółowa analiza biegów jałowych, które zostały potraktowane jako pełnoprawny wskaźnik jakości procesu, a nie jedynie czas postoju. Dzięki temu możliwe było:

• lepsze planowanie pracy maszyn,
• podniesienie świadomości operatorów,
• szybsza reakcja na odchylenia od standardów.

Inną przydatną funkcjonalnością jest możliwość wprowadzania przyczyn przerw
i zatrzymań w zakładzie, dzięki której można lepiej zrozumieć, dlaczego proces produkcyjny nie przebiega w sposób ciągły i stabilny. Dzięki temu produkcja nie opiera się na domysłach, a na rzeczywistych danych. Analiza tych przyczyn pokazuje, które problemy występują najczęściej, jak długo trwają i jaki mają wpływ na realizację planów produkcyjnych.

System rejestruje zużycie paliwa w czasie pracy oraz postoju na biegu jałowym, co pozwala dokładnie określić, kiedy i w jakich warunkach paliwo jest zużywane i w jakiej ilości. Umożliwia to wychwycenie sytuacji nietypowych, takich jak nadmierne spalanie czy długotrwała praca na biegu jałowym. Informacje te dają podstawę do wyjaśniania nieprawidłowości i wprowadzania zmian w organizacji pracy.

Dane z TMS stanowią również podstawę do dalszych działań w obszarze predictive maintenance, umożliwiając powiązanie zdarzeń operacyjnych z utrzymaniem ruchu
i efektywnością techniczną maszyn.

Jak wygląda współpraca z TMS w kontekście rozwoju systemu?
R.K.: Współpraca z TMS ma charakter partnerski – zgłaszamy potrzeby i pomysły usprawnień, a zespół TMS wraz z działem technicznym przekłada je na konkretne rozwiązania, które realnie wspierają doskonalenie naszych procesów, a nie tylko dostarczają technologię.

Współpraca z TMS opiera się na wspólnym rozwijaniu funkcjonalności, odpowiadających realnym potrzebom operacyjnym zakładu. Przykładem są raporty powiązane z kierunkiem pracy przenośników i produkowanymi frakcjami oraz integracja danych z innymi narzędziami analitycznymi (Power BI, Excel).

Dzięki temu Trzuskawica S.A. dysponuje ciągłą historią danych operacyjnych od 2022 roku, co umożliwia analizę porównawczą, śledzenie trendów, punktów odniesienia oraz dalsze wdrażanie projektów optymalizacyjnych.

Jednym zdaniem: TMS to…
R.K.: …partner technologiczny, który zna nasze zakłady od podszewki, uczestniczy razem z nami w kluczowych procesach i jest realnym uczestnikiem ich doskonalenia.

Rozmawiał Damian Wiercioch